İsa Karakaş

Geçtiğimiz günlerde çok sayıda yazılı, görsel ve sosyal medyada ünlü şarkıcı İbrahim Tatlıses'in malulen emeklilik maaşının SGK tarafından kesildiği yönünde çok sayıda haber yer aldı. Bunun üzerine çok sayıda emekli okurumuz “Emeklilik aylığı neden kesilir? Emekli aylığının ömür boyu ödenmesi gerekmiyor mu?” gibi çok sayıda suali bizlere yöneltti.
Okuyucularımızdan gelen sorulardan hareketle bu hususlara açıklık getireceğiz…
 
EMEKLİ AYLIĞININ KESİLMESİ “İBO SHOW”LA İLİŞKİLİ
 
İbrahim Tatlıses, medyada yer alan haberlerde yazıldığı gibi malulen emekli olmuş ise SGK mevzuatı açısından değerlendirdiğimizde çalışmaya başladığı anda malulen emeklilik maaşının kesilmesi yasal bir zorunluluktur. Bu durum bütün malulen emekli olanlar için geçerlidir. Bu durumda Tatlıses’in uğradığı olay neticesinde 2011 yılından beri ara verdiği “İBO SHOW” programına 2020 yılı sonlarında yeniden başlaması SGK mevzuatı açısından çalıştığı anlamına geldiğinden, SGK tarafından medyada yer aldığı gibi malulen emeklilik maaşı bağlanmışsa bu emeklilik maaşının kesilmesi sadece Tatlıses’e mahsus olmayıp tüm malulen emekliler için de söz konusu olabilecektir.
 
MAĞDUR OLMAMAK İÇİN!..
 
Ülkemizde emeklilerin önemli bir bölümünü erken yaşta emekli olanlar oluşturmaktadır. Bu durumda yeniden çalışma hayatına katılan çok sayıda emeklinin bulunduğu aşikârdır. Peki hangi emeklilerin yeniden çalışması hâlinde emekli maaşları kesilmez?
Öncelikle SGK açısından değişik emeklilik türlerinin bulunduğunu, SGK’nın emeklilik çeşidine göre işlem yapmakta olduğunu bilmemiz gerekmektedir.
Bu açıdan malulen emeklilik, diğer emeklilikten (yaşlılık) farklıdır. Malulen emekli olanlar sosyal güvenlik destek primine tabi olarak da çalışamazlar. Zira yasada açıkça malullük aylığı, sigortalıların çalışmaya başlamaları hâlinde kesileceği hükme bağlanmıştır. Sadece Türkiye’de değil yabancı bir ülkede çalışılması hâlinde bile malullük aylığı kesilmektedir.
Diğer yandan malulen emekliler, SGK tarafından kontrol muayenelerine tabi tutulmaktadır. Muayeneye gitmeyenlerin ve maluliyet için öngörülen oranın düştüğü anlaşılanların da malullük aylığı kesilmektedir.
 
SGDP SEÇENEĞİNİ TERCİH EDİN!
 
Sigortalılar, yaşlılık sigortası kapsamında emeklilik aylığı bağlandıktan sonra yeniden çalışmaya başladıkları iş yerlerinde işe giriş bildirgesinde tüm sigorta kollarına tabi çalışmayı tercih edebilecekleri gibi, aynı işveren yanında çalışmalarının devam etmesi hâlinde “Sigortalı Tercih Bildirim Formu” ile sosyal güvenlik destek primine tabi çalışarak aylıklarının yeniden bağlanmasını talep edebilmekte ya da aylıklarını kestirmeyip düzenlenecek işe giriş bildirgesinde sosyal güvenlik destek primini seçebilecekleri gibi aynı işveren yanında çalışmalarının devam etmesi hâlinde Sigortalı Tercih Bildirim Formu ile aylıklarını kestirip tüm sigorta kollarına tabi olmayı tercih edebilmektedir. Bu nedenle yaşlılık sigortasından emekli olduktan sonra yeniden çalışmayı düşünüyorsanız, SGDP (sosyal güvenlik destek primine) bağlı olarak çalışmayı tercih etmeniz hâlinde emeklilik maaşınız kesilmeyecektir.
 
KAMUDA ÇALIŞMAYA BAŞLAYAN EMEKLİLERİN DURUMU
 
Emeklilik veya yaşlılık aylığı alanlar, aylıkları kesilmeksizin, genel bütçeye dâhil daireler, katma bütçeli idareler, döner sermayeler, fonlar, belediyeler, il özel idareleri, belediyeler ve il özel idareleri tarafından kurulan birlik ve işletmeler, sosyal güvenlik kurumları, bütçeden yardım alan kuruluşlar ile özel kanunla kurulmuş diğer kamu kurum, kurul, üst kurul ve kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bunların bağlı ortaklıkları ile müessese ve işletmelerinde ve sermayesinin yüzde 50’sinden fazlası kamuya ait olan diğer ortaklıklarda herhangi bir kadro, pozisyon veya görevde çalıştırılamayacak ve görev yapamayacaklar.
Bu nedenle kamu kuruluşlarında çalışmaya başlayan sigortalılar, aylıklarını kestirmeden çalışmaya devam edemeyecekler. Kamu sektöründe çalışmak isteyen emeklilerin bu hususu mutlaka göz önünde bulundurmaları gerekir. Diğer yandan bunlardan uzun ve kısa vadeli sigorta kolları ile genel sağlık sigortası primi alınacak ve bunlar kamu idarelerinde yapmış oldukları çalışmalarından ötürü Sosyal Güvenlik Destek Primi’ne tabi tutulmayacaklar.
Son olarak İbrahim Tatlıses’in “İBO SHOW” programı ya da diğer bir SGK kapsamına girecek bir çalışması varsa bu çalışmayı sona erdirip SGK’ya malullük aylığı bağlanması için yazılı istekte bulunması hâlinde tekrar maaş bağlanmasının mümkün olduğunu hatırlatalım.
Ünlü şarkıcımız Tatlıses’in başarılı programının daha nice seneler devamını temenni ederim…
             ***
“Gençken bilgi ağacını dikmezsek, yaşlandığımız zaman gölgesine sığınacak bir yerimiz olmayacaktır.” S.R. CHAMFORT