İsa Karakaş

Sosyal Güvenlik Kurumu uygulamasında 4/1-a (SSK) sigortalılığı için iş sözleşmesine göre fiilî ve gerçek çalışma zorunlu bulunmaktadır. Aksi takdirde çalışmadığı hâlde SGK’ya bildirilenler sahte sigortalı sayılmaktadır. Sigortalılık ile ilgili bildirge, belge ve beyannamelerin yasal süre içinde verilmiş olması hatta primlerinin de ödenmiş olması bu durumu ortadan kaldırmamaktadır.
Sahte sigortalılık konusunda mağduriyet yaşanmaması için daha önceden müteaddit kez buradan ve sosyal medya hesaplarımızdan vatandaşları ikaz etmiştik.
Tekrar hatırlatalım çalışamadığınız hâlde sizden para alarak veya almayarak hiç gitmediğiniz iş yerlerinden sizi SSK’lı göstermek isteyenlere itibar etmeyiniz. Aksi takdirde emekli olmuş olsanız bile emekliliğiniz iptal olur. Almış olduğunuz emeklilik maaşları, iş göremezlik ödenekleri ile faydalanmış olduğunuz sağlık yardımları faiziyle sizden geri alınır. Ödemiş olduğunuz ve iptal edilen primleriniz iade edilmez. Üstelik tüm bunların üzerine bir de kendinizi savcılıkta bulursunuz…
Diğer yandan sahte sigortalı gösteren iş yerleri hem devlet teşvik ve desteklerden mahrum kalmakta hem de büyük cezalarla karşı karşıya kalmaktadır.
 
Haksız yere aylık/ödenek ve sağlıktan faydalanılmakta
 
SGK tarafından yapılan incelemeler sonucunda, gerçekte (4/1-a) kapsamında sigortalı çalıştırılmadığı hâlde, bazı kişilerce sahte iş yeri tescili yaptırılmak suretiyle sahte sigortalı bildiriminde bulunulduğu ve SGK’nın sosyal güvenlik denetmenleri tarafından yapılan tespitlere istinaden bu bildirimlerin iptal edilmesine rağmen, aynı kişilerin bu defa aynı veya farklı sosyal güvenlik merkezlerinde farklı bir iş yeri dosyası tescil ettirmek suretiyle sahte sigortalı bildiriminde bulunmaya devam ettikleri, ayrıca sahte sigortalı bildirilen kişilerin sağlık yardımlarından da yararlandıkları, geçici iş göremezlik ödeneği, sürekli iş göremezlik geliri veya aylık aldıkları anlaşılmaktadır.
Diğer yandan sahte iş yeri tescil ettiren kişilerin, sağlık provizyonu alamadıklarını tespit ettikleri kişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanmalarını sağlamak, yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları arasında sayılan eksik prim ödeme gün sayılarını tamamlamak vb. diğer sosyal sigorta haklarından yersiz bir şekilde istifade etmeleri amacıyla talep ettikleri para karşılığında sahte sigortalı bildiriminde bulundukları tespit edilmektedir.
 
Sahteciliğin önlenmesi en az kaçak sigortalılık kadar önemli
 
Gerçek dışı hizmet bildirimlerinden kaynaklanan SGK’nın zararının önlenmesi, sahte hizmetlerle emeklilik aylığına hak kazananlardan sonradan bu hizmetleri iptal edilerek bakiye hizmet süresiyle aylığa hak kazanamadığı anlaşılanların aylıklarının kesilerek yersiz ödenen aylıklar nedeniyle büyük bir borç yükü altına girmelerinin engellenmesi, bu vakaların artmaması için sahte iş yeri tespitlerinin hızlandırılması ve gereksiz emek ve zaman kaybının önüne geçilmesi amacıyla, gerek sahte sigortalı bildiriminde bulunduğu anlaşılan kişilerin aynı fiilî yeniden işlemelerinin önüne geçilmesi, gerekse sahte iş yerlerinin tespit edilebilmesi için Kurum tarafından son yıllarda en az kayıt dışı sigortalılık kadar önem verilmektedir.
 
Sahtecilikle mücadelede 3 harf uygulaması
 
SGK’nın sahtecilikle mücadelede daha önceden iş yeri tescil ve e-Bildirge programlarında yapmış olduğu değişiklikler ile iş yerleri tescil durumları itibarıyla sahte sigortacılık durumlarını;
  • Sahte (S),
  • Kontrollü (K) ve
  • Şüpheli (Ş), olmak üzere üç farklı sınıfta tanımlanmaktadır. Ayrıca,
“Sahte İş Yeri” ve “Kontrollü İş Yeri”nden bildirimi yapılan sigortalılar hakkında yersiz olarak hizmet bildirme ve birleştirme yapılmaması ve kendileri ile hak sahiplerine Kurumca kısa ve uzun vadeli sigorta kolları yönünden yardım yapılmaması,
“Sahte İş Yeri”nden bildirimi yapılan sigortalılar hakkında ise tespit tarihinden önce bu nitelikteki bildirimlerin geçersiz sayılması nedeniyle durumlarının güncellenmesi, akabinde, haksız ve yersiz yapılmış olan işlemlerin geri alınması,
Açısından SGK Tescil ve Hizmet Dökümü Programında; “Sahte İş Yeri”, “Kontrollü İş Yeri” ve “Şüpheli İş Yeri”nden bildirilen hizmetlerin turuncu renk ve “S”, “K”, “Ş” harfleri ile gösterimi sağlanmıştır.
Önümüzdeki günlerde SGK’nın sahtecilik yapan iş yerleri ile sahte sigortalı gösterilen kişiler hakkında yapılan işlemleri açıklamaya devam edeceğiz.
Şimdilik hoşça kalın, sosyal güvende kalın…
 
“Bir şey yap, güzel olsun. Çok mu zor? O vakit güzel bir şey söyle. Dilin mi dönmüyor? Güzel bir şey gör veya güzel bir şey yaz. Beceremez misin?..”      
 
Şems-i Tebrizi